تبلیغات
امام مهدی علیه السلام - انتظار
آپلود , آپلود عكس , آپلود سنتر , آپلود فایل , آپلود دائمی
صلوات جهت سلامتی و فرج حضرت صاحب الزمان:










» تعداد مطالب :
» تعداد نویسندگان :
» آخرین بروز رسانی :
» بازدید امروز :
» بازدید دیروز :
» بازدید این ماه :
» بازدید ماه قبل :
» بازدید کل :
» آخرین بازدید :

بسم الله الرحمن الرحیم

ابعاد انتظار
آن كس كه در انتظار است ، آماده مى شود تا نقطه ضعف هاى خودش ‍ را پر كند و مانع ها را بشناسد و نقطه ى ضعف هایش را بیابد و در نقطه ضعف هاى دشمن خانه بگیرد و از آن سنگر بسازد. حال این پرسش مطرح است كه آمادگى و زمینه سازى در كجا؟ و به چه صورتى ؟براى توضیح این مطلب باید گفت آمادگى و تهیّا، قلمرو و ابعادى دارد كه انسان منتظر باید در همه ى آن ابعاد، آماده و سرپا باشد:
الف - آمادگى فكرى
ب - آمادگى روحى
ج - طرح و برنامه ریزى
د - آمادگى در عمل
الف - آمادگى فكرى
سقف هاى سنگین و رسالت هاى بزرگ ، پایه هاى محكم مى خواهند، پایه هایى كه در شعور و احساس قرار گرفته باشند. به همین خاطر رسول مكرم صلّى اللّه علیه و آله مى فرماید:
لكل شى دعامة و دعامة هذا الدین الفقه و الفقیه الواحد اشدُّ على الشیطان من الف عابد.
(145)
براى هر چیز، اساس و پایه اى وجود دارد. اساس و پایه ى این دین [اسلام ]، فهم عمیق است و یك فقیه در برابر شیطان ، از هزار مسلمان عبادت گزار [بدون شناخت ] محكم تر و مؤ ثرتر است .
بنابراین ، در دوره انتظار، باید بنیان هاى فكرى عمیقى پیدا كنیم تا در مقابل افكار و مكاتب مختلف از پا نیافتیم . اما چگونه ؟ بعضى ها خیال مى كنند كه براى انتخاب صحیح باید تمام مكاتب را شناخت و آن گاه انتخاب كرد، ولى این بررسى براى انتخاب كافى نیست ؛ زیرا این درست است كه گفته اند باید گفته ها را گوش داد و بهترین را انتخاب كرد
(146) ولى ما مى دانیم بهترین كدام است . بهتر را باید با اصلى سنجید، این اصل كدام است . على علیه السّلام مى گوید: كفى بالمرء جهلا ان لایعرف قدره .(147) براى جهالت تو همین بس كه با تمامى اطلاعات و مطالعات عظیم ، اصل و معیار را نداشته باشى و اندازه ى خودت را نشناسى . آن چه یك منتظر باید در زمینه ى فكرى به آن مسلح شده باشد، همین درك از خویش و شناخت قدر خویش است كه معیار انتخاب مكتب ها خواهد بود و انسان را در برابر مكتب هاى گوناگون راهنمایى مى كند. و انتخاب بهترین را ممكن مى سازد. چون بهترین ها در رابطه با شعارى كه ارایه مى دهند، همراه مقایسه اى كه در میان این شعار و قدر وجود من برقرار مى شود، انتخاب مى گردد. با توجه به همین معیار است كه مى توانى كار گروه ها و مكتب هاى گوناگون را نقد بزنى . لازم نیست همه ى مكاتب را مطالعه كرد، بلكه همین قدر از مكاتب را باید دانست كه این ها انسان را در نهایت به كجا خواهند برد. مثلا وقتى شما مى خواهید یك جفت كفش بخرید، تمام كفش هاى یك فروشگاه را آزمایش نمى كنید. اندازه و شماره ى پا، شما را در انتخاب بهترین كمك مى كند. در رابطه با مكتب ها و گزینش آن ها نیز این چنین است . وقتى من اندازه ى واقعى انسانى خودم را كشف كردم و شناختم ، حالا در پى این هستم كه مكاتب مختلف ، چه لباسى را براى این انسان مى سازند. آن وقت مى بینیم كه همه ى مكاتب ، لباس هایى را براى این انسان مى سازند، حتى انگشت پاى این انسان بزرگ را نمى تواند بپوشاند، جز مكتب تشیع كه آرمان ها و اهدافش با اندازه ى وجودى و ارزش واقعى انسان ، هماهنگ است . این راه راه گشاى بن بست هاى حیرت زا است . این شروع در ما جریانى ایجاد مى كند كه مى توانیم از مطالعات و تفكرات دیگران هم بهره برداریم و این جریان فكرى است كه مى تواند در برابر فكرهاى گوناگون مقاوم باشد.
ب - آمادگى روحى
منتظر باید در زمینه ى روحى نیز آمادگى بالایى داشته باشد تا در برابر حوادث و مصیبت ها از كوره در نرود و بتواند بار سنگین رسالت و آگاهى هاى عظیم را به دوش بگیرد. در واقع ، ظرفیت وجودى مرا در كنار گرفتارى ها مقاوم مى سازد و همین است كه مى بینیم وقتى منتظر دعا مى كند، معرفت و شناخت را مى خواهد:
اللهم عرفنى نفسك .....
خدایا! خودت را به من بشناسان .
و ثبات قدم را مى خواهد: ثبتنى على دینك .كم توقعى و صبر را مى خواهد: صبّر نى على ذلك .
(148) منتظر باید از آن چنان روحیه اى برخودار شود كه همراه رنج ها و سختى ها، راحتى ها را داشته باشد؛ زیرا كه در زمان غیبت ، مردم مورد سخت ترین امتحانات قرار مى گیرند و زیر و رو مى شوند. چنان چه امام باقر علیه السّلام در پاسخ یكى از یاران كه پرسید: فرج شما چه وقت است ؟ فرمودند:
هیهات ، هیهات لا تكون فرجنا حتى تغربلوا ثم تغربلوا - یقولها ثلاثا - حتى یذهب الكدر و یبقى الصفور.
(149)
هیهات فرج ما نرسد تا غربال شوید،باز هم غربال شوید و باز هم غربال شوید تا این كه كدورت ها برود و صافى و صفا بماند.
ایجاد روحیه ، امر مهمى است كه در دوره ى انتظار باید حاصل شود، ولى مهم تر از آن ، راه هاى ایجاد این روحیه است كه چگونه ؟ و با چه روشى ؟ این روحیه در منتظر ایجاد شود. اینك به مواردى اشاره مى كنیم .
1. درك قدر
آدمى كه اندازه ى خودش را شناخته ، دیگر به خاطر كمترها توفان نمى گیرد و از جا نمى كند. ظرفیت و وسعت روحى ما در رابطه با آن چه كه بر ما اثر مى گذارد، مشخص مى شود، زیرا على علیه السّلام مى گوید:
قدر الرجل على قدر همته .
(150)
اندازه ى آدم به اندازه ى همان چیزى است كه براى او اهمیت دارد.
پس باید به این مرحله برسیم كه ارزش وجودى خودمان از چیزهایى كه براى ما اهمیت دارند، بالاتر است . پس همت هایمان بالاتر مى رود تا آن جا كه حركت مى كنیم و در این حركت با مسایلى رو به رو كه برایش از قبل ، آماده شده بودیم .

این نكته ى رمز گر بدانى ، دانى

هرچیز كه در جستن آنى ، آنى

تا در طلب گوهر كانى ، كانى

تا در هوس لقمه ى نانى ، نانى

2. رفعت ذكر
رفعت ذكر هم مى تواند عامل وسعت صدر باشد و قرآن چه زیبا به این موضوع اشاره دارد: الم نشرح لك صدرك و وضعنا عنك وزرك و رفعنا لك ذكرك .(151) آن جا كه ذكر و یاد تو را، نه اسم و نام تو را (توجه شود، نفرموده : و رفعنا لك اسمك ) بالا بردیم ، در تو وسعتى آوردیم و بارهاى سنگین و كمرشكن را از تو برداشتیم ، تا آن جا كه تو همراه هر رنج ، دو راحتى مى دیدى : فان مع العسر یسرا انّ مع العسر یسرا.(152) تكرار نكره باعث تعدد است و یُسر بدون الف و لام و نكره آمده است . پس همراه هر رنج ، این دو راحتى هست كه تو ورزیده شده اى و با رفعت یا دو ذكر به وسعت سینه ، راه یافته اى .
3. شهادت و دیدن تمام راه
كسى كه تمامى راه را دیده و مانع ها را شناخته است ، این وجود شهید واقف منتظر است و از دیدن حوادث و گرفتارى ها نمى لرزد؛ زیرا از پیش آماده شده و به انتظار نشسته است . آن هایى مى لرزند كه با رؤ یاها و توقع هاى بى حساب ، راه افتاده اند و خیال مى كنند تا به راه افتادى ، تمام دشمن ها برایت نقل و نبات مى آورند.
4. اطاعت و تقوا
كسى كه حدود را مى شناسد و تكلیفش را مى داند و مى خواهد به این تكلیف عمل كند، این وجود دیگر فشارى ندارد، بلكه در جایگاه امن نشسته است : ان المتقین فى مقام امین .(153) وجودى كه تكلیفش را شناخته و وحى را مى فهمد، دیگر از آن چه پیش مى آید، وحشت ندارد و حتى با آن چه مى شود، كارى ندارد. آن رسول عزیز صلّى اللّه علیه و آله مى فرمود: ما كنت بدعا من الرسل ؛ من از میان رسولان بدعتى نیستم و تازه اى نیاورده ام . و ما ادرى مایفعل بى و لا بكم ؛ و حتى نمى دانم كه براى من و شما، چه پیش مى آید: ان اتبع الا ما یوحى الىّ.(154) من فقط بر روى مرز و به دنبال وحى حركت مى كنم ؛ زیرا همین اطاعت و تقوا و عمل به وظیفه است كه امن مى آورد و از بن بست بیرون مى كشد: و من یتق اللّه یجعل له مخرجا.(155)
5. ارتباط و پیوند با خدا:
رزق انسان در خواندن كتاب ها و مطالعات ، منحصر نیست . دقت و مطالعه در آفاق و طبیعت و در انفس و وجود انسان هم مى تواند آیه ها ونشانه هایى را به دنبال بیاورد و مایه هاى فكرى و روحى انسان را تقویت كند. از این گذشته ، آن ها كه روز را با خلق خدا به سر مى برند، باید در شب به یاد خدا باشند و از قرب او رزق بگیرند، تا بتوانند بار برخوردهاى سنگین و درگیرى هاى مستمر روزشان را به دوش بگیرند. به همین دلیل ، رسول باید پیش از قیامش در شب ، قیام كند و قرآن را آرام آرام بخواند و با ترتیل در وجودش بنشاند؛ چون مى خواهد قول ثقیل و رسالت سنگینى را بر دوش ‍ بگیرد.(156) این پیوند شب و ارتباط با خدا، با دعا، قرائت یا قیام ، تاءمین كننده ى رزق روزانه ى مؤ من منتظر است كه سوخت و ساز و درگیرى و برخوردهاى شكننده دارد.
ج - طرح و برنامه ریزى
منتظر باید طرح و نقشه داشته باشد و با توجه به طرح و نقشه ى سازندگى ، خود دنبال مصالح و لوازمى باشد كه قبلا طرح و برنامه ى آن را كشیده است . نكاتى كه در طرح و برنامه ریزى باید مدنظر داشت ، عبارتند از:
1. هدف مندى
طرح بر اساس هدف و هدف بر اساس درك از قدر و ارزش ، شكل مى گیرد. با در دست داشتن هدف ، كلید طرح به دست مى آید.
2. ارزش مندى هدف
انسانى كه خودش را میوه ى هستى مى بیند و آدمى كه در او همت هاى بلند شكل مى گیرد و مسؤ ولیت هاى بزرگ پذیرفته مى شود، نمى تواند فقر و جهل و فسق و شرك و كفر را تحمل كند. او در خود و در اجتماع ، در پى این ارزش هاى بالاتر مى گردد و براى این ارزش هاى مقدس مجبور است كه طرحى بریزد.
3. تجزیه ى هدف
بهترین كار براى رسیدن به هدف و برداشتن موانع ، تجزیه و تقسیم كردن آن هاست ؛ یعنى باید نیازها، مسایل ، مراحل و موانع را شناسایى كرد. هم چنین باید به جاى نشستن و حسرت خوردن ، حركت كرد تا راه رسیدن به هریك از مقدمات و مراحل را بشناسیم و براى درگیرى با مانع ها آماده شویم . هنگامى كه هدف هاى بزرگ تجزیه مى شوند، راحت و آسان خواهند شد و هدف هاى كوچك هنگامى كه خرد نشوند، ناممكن و محال جلوه مى كنند.
4. ابتناء بر فقه و آگاهى
اكنون این طرح و تقدیر، انسان منتظر را از پراكنده كارى و دوباره كارى و خراب كارى ، نگهدارى خواهد كرد؛ چون كارهاى پراكنده در طرح ، جان گرفته و به سوى هدف هماهنگ گردیده و از فقه و آگاهى ، بركت گرفته است . این قرآن است كه به خوبى به عواملى اشاره مى كند كه با همراهى آن ها، انسان منتظر در برابر دشمن - هرچند ده برابر باشد - نه تنها مقاوم ، كه غالب و مسلط مى گردد. قرآن به ما مى آموزد كه همراه عناصرى بر دشمن غلبه خواهید یافت . آن گاه توضیح مى دهم چرا؟ باءنهم و قوم لایفقهون ؛(157) چون آن ها از فقه و بینشى برخوردار نیستند. پس عنصر فقه به همراه عناصر صبر، تجمع و ایمان مى تواند مؤ من منتظر را در برابر دشمن كه ده برابر اوست ، به پیروزى رساند.
د - آمادگى در عمل
در مرحله ى عمل ، به دو عامل دیگر نیاز است . دو عملى كه در روش ‍ تربیتى انبیا در قرآن از آن سخن به میان رفته است : لقد ارسلنا رسلنا بالبینات و انزلنا معهم الكتاب و المیزان .(158) همه ى انبیا علاوه بر بینات ، همراه با كتاب و میزان بوده اند. در بینش دینى ، افراد نه با عمل كه با بینش شان از یك عمل ، به ارزش مى رسند. در بینش ‍ اسلامى ، همه عهده دار و همه مسؤ ول هستند: كلكم راع و كلكم مسؤ ول عن رعیه .(159) براى انجام چنین مهمى است كه به دو عامل دیگر نیاز هست ؛ كتاب و میزان . یعنى با كتاب ، به ضابطه ها برسد و دستورها را بشناسد و هنگام تزاحم دو دستور، با میزان ها و معیارها، از بن بست بیرون بیاید.
1. كتاب
منظور از كتاب ، همین قرآن ، تورات و انجیل نیست و این پیداست كه همه ى انبیا، صاحب كتاب هایى مثل تورات و انجیل و زبور و قرآن نبوده اند.این كتاب همان ضابطه ها و دستورهایى است كه مكتوب است و فرض است مثل : كتب علیكم الصیام .(160) و كتب علیكم القتال .(161) منتظر مؤ من كه خودش را در دنیاى رابطه ها مى بیند و در میان نظام ، علیتى و علمى مى شناسد، دیگر نمى تواند این گونه اقدام كند،بلكه براى هر رابطه ، به ضابطه و دستور نیاز دارد؛ چون شما نه تنها از عباداللّه و بلاداللّه ، كه حتى از بیابان ها و چهارپایان هم بازخواست مى شوید و مسؤ ول هستید.(162)
2. میزان
به اندازه ى تمامى پدیده ها، تكلیف و حكم هست . این تكالیف خود با هم تعارضى ندارند، ولى مساءله آن جا سبز مى شود كه این ها در یك زمان به سراغ تو بیایند. اگر در یك زمان محدود با تمامى این دستورها، روبه رو شوى ، چه كار مى كنى ؟ آیا همین گونه به یك كار مشغول مى شوى و بقیه را مى گذارى یا این كه غصه و جوش كارهاى مانده را بر دلت بار مى كنى یا این كه در هنگام تزاحم ، دنبال معیار مى گردى و میزان مى خواهى ؟ این میزان ها عبارتند از:
1 - 2 - توجه به عامل ، جهت و اثر عمل
براى فهم حكم و روح حكم ، این توجه لازم است . به همین خاطر، مؤ من منتظر در حكمى كه مى شنود و عملى كه مى خواهد بیاورد، باید به این میزان ها توجه كند كه چه عاملى او را وادار مى كند و چه جهتى او را مى خواند و این عمل سازنده تر است یا عمل دیگر.
2 - 2 - اهمیت ، صعوبت و مخالفت هوس
هنگامى كه به دو كار برخورد مى كنى ، نگاه كن كه خدا كدام یك را بهتر مى پسندد و كدام یك اهمیت بیش ترى دارد. اگر در نظر خدا برابر بودند، ببین كدام بر تو سخت تر است . آن چه سخت تر است ، سازنده تر خواهد بود؛ زیرا: افضل الاعمال احمزها.
(163) و آن جا كه در صعوبت و سختى با هم مساوى هستند، معیار مخالفت با هوس در میان است . امام على علیه السّلام در نهج البلاغه آن جا كه خصلت هاى برادرش را مى شمارد، مى گوید: و كان اذا بدهه امران ینظر اءیُّهما اقرب الى الهوى فیخالفه .(164) آن جا كه دو كار ناگهانى و بالبداهة با او روبه رو مى شدند و او را مبهوت مى كردند، او مسلط بود. نگاه مى كرد كه كدام به هوا نزدیك تر است ، پس با آن مخالفت مى كرد و آن را كنار مى زد و این میزان هم حساب شده است ؛ چون كارى كه بر تو فشار بیش ترى مى آورد، به تو قدرت بیش ترى خواهد داد و تو را به معراج بالاترى خواهد رساند.
3 - 2 - اصول عملیه (برائت ، استصحاب ، احتیاط، تخییر)
مؤ من هیچ گاه بن بستى ندارد؛ چون اگر در مقام عمل دچار شك شود، مساءله اى نیست كه اصول عملیه در این گونه موارد راه گشاست و این از بزرگ ترین نعمت هایى است كه در نظام اصول اسلامى به ما ارزانى شده و از آن غافلیم چون جایگاه آن را نمى دانیم و فقط در احكام از آن استفاده مى كنیم . از كتاب و میزان كه بگذریم در مرحله ى عمل باید به آفات عمل نیز توجه شود؛ چون مؤ من منتظر، ممكن است در مرحله ى عمل با آفت هایى مواجه شود و تمام آن چه را كه به دست آورده هم چون شیطان یك جا از دست بدهد. منتظر در مرحله ى آمادگى عملى براى این كه از آفات عمل مصون بماند، باید به نكات زیر نیز توجه داشته باشد:
1. مبناى عملش جوّ و روح جمعى و چشم و هم چشمى نباشد، بلكه شهادت و دیدار آتش و بهشت كه باشد. مؤ من شغل من الجنة و النار امامه .
(165) مى بیند هر كلمه ى او و هر حركت او یا به آتش و یا به بهشت راه دارد؛ با این شناخت مشغول مى شود و از آفت توقع مزد و سپاس از دیگران رها مى شود و تا حد ایثار حركت مى كند و تازه خود را بدهكار هم مى داند.
2. منتظر باید عمل را جدا از حجم و مقدارش با توانایى خود بسنجد، نه با دارایى ها؛ زیرا: لیس للانسان الا ما سعى .
(166) با شناخت خصلت هاى عمل یعنى سعى از زیاد شمردن كارهاى خوب و كم دیدن كارهاى شر رهایى مى یابیم ؛ زیرا خیرى كه زیادش ‍ مى بینى ، عقیم مى ماند و شرّى كه اندكش مى شمارى ، مى زاید. باید به عكس رفتار كرد تا خیرها زیاد شوند و شرها عقیم بمانند.(167)
3. منتظر باید عملش در زمان و مكان مناسب انجام گیرد، چون درست است كه توّابین خون هاى خود را در راه امام حسین علیه السّلام دادند اما اگر این خون ها در روز تاسوعا به حسین مى رسید شاید عاشورایى پیش نمى آمد؛ زیرا: سارعوا الى مغفرة من ربكم .(168)
4. منتظر باید از افراط و تفریط برحذر ماند و از سنت جدا نشود؛ زیرا: لا نیة الا باصابة السنة .(169)
5. منتظر باید جهت و هدف عملش را مشخص كند؛ زیرا: من ابدى صفحته للحق هلك .(170) كسى كه رودرروى حق حركت كند، هلاك مى شود.
6. و در نهایت منتظر باید به ظاهر عمل مغرور نشود كه ارزش عمل متناسب با نیت هاست ؛ زیرا: حاسبوها قبل اءن تحاسبوا
(171) گفته اند، نه حاسبوا اعمالكم ؛ یعنى نیت هاى خود را محاسبه كنید.

منبع :  انتظار




ن : قدای مولا
ت : سه شنبه 1390/02/27
 
جهت اطلاع از تنظیمات و ویــــرایش این قالب اینجا را کلیک کنید.

.:: کلیک کنید ::.